لە ٢١ی فێورییەی ١٩٥٢، کاتێک کۆمەڵێک خوێندکاری زانکۆی داکا لە لایەن پۆلیسی پاکستانەوە لەسەر پرسی پەروەردە بە زمانی دایکی گیانی خۆیان بەخت کرد؛ کۆمەڵگای جیهانی هێشتا پرسی جیاوازیی نەتەوەیی و ئێتنیکی لە وڵاتانی فرەنەتەوە و فرەئێتنیکی لە چوارچێوی کێشە نێوخۆییەکانی وڵاتان پێناسە دەکرد و هەستیارییەکی ئەوتۆی لەبەرانبەر پێشلکارییە مرۆییەکان نیشان نەدەدا؛ بەڵام هەنووکە هەرچەندە دنیای سیاسەت لەسەر پاشنەی ڕێئال پولێتیک دەخوڵێتەوە و مافی مرۆڤ دەبێتە قوربانی بەرژەوەندیی حکوومەتەکان؛ کۆمەڵگای مەدەنی و ڕێکخراوە گەردوونییەکانی مافی مرۆڤ، لەبەرانبەر پێشێلکارییەکان و بە تایبەت لە بواری فەرهەنگی و کۆمەڵایەتی بێدەنگ نابن و بە شێوازی جۆراوجۆر پرسە سەرەتاییەکانی مافی مرۆڤ لەوانە پەروەردە بە زمانی دایکی وەک پێوەر و پێوانەیێک بۆ ئاستی دێموکراتیزاسیۆنی وڵاتان پێناسە دەکەن.
بێگومان زمان وەک یەکێک لە بنەما سەرەکییەکانی نەتەوە، هێما و نیشانەی ناسینەوەی نەتەوەیە. بایەخدان بەو هێما و نیشانەیە، پێشاندەری ڕادەی ئاستبەرزی و هوشیاریی کۆمەڵایەتی ئەو نەتەوەیە؛ چوونکە زمان خەسڵەت و تایبەتمەندیی نەتەوە هەڵدەگرێت.
نەتەوەی کورد، یەک لەو نەتەوانەیە کە بە درێژایی یەک سەدەی ڕابڕدوو، پرسی پەروەردەی بە زمانی دایکی وەک یەکێک لە داخوازییەکانی هێناوەتە گۆڕێ و بە شێوازێکی ئاشتیانە و سەردەمیانە خوازیاری پەروەردەی منداڵانی کوردستان بە زمانی دایکییان بووە.
پەروەردە بە زمانی دایکی، مافێکی سرۆشتی و مرۆیی هەر تاکێکی کۆمەڵگایە بەبێ هیچ جۆرە جیاوازییەکی نەتەوەیی و ئێتنیکی. بێبەشکردنی منداڵانی نەتەوەیێک لە پەروەردە بە زمانی دایکی، پێشلکردنی سەرەتاییترین مافە ئێنسانییەکان دێتە ئەژمار و پرۆسەی ئاشتی، تەبایی و پێکەوەژیان لە نێو نەتەوەکان لە جۆگرافیایەکی دیاریکراو، بەرەو ڕووخان و هەڵتەکاندن دەبات.
بەداخەوە لە وەڵاتێکی فرەچەشن و فرەنەتەوە وەک ئێران، هەتاکوو ئێستا پرسی پەروەردە بە زمانی دایکی بۆ نەتەوەکانی بێجگە لە فارس، وەک پرسێکی بێبایەخ و لاوەکی هاتوەتە ئەژمار و نە تەنیا ئەم پرسە وەک مافێکی بنەڕەتی و سەرەتایی نەتەوەکان ئاوڕی لێ نەدراوەتەوە، بەڵکوو بەسەرسوڕمانە مامۆستایانی خۆبەخشی ئەم بوارە، تووشی چەرمەسەری و مەینەتی بوونەتەوە.
لە بەرەبەرەی ڕۆژی ٢١ی فێورییە، ڕۆژی جیهانیی زمانی دایکی، بەداخەوە هەواڵی حوکمی بەندکرانی پێنج ساڵ بۆ مامۆستای زمانی کوردی، خاتوو «زارا موحەمەدی» هەموو چالاکوانانی فەرهەنگی کوردستانی تووشی سەرسوڕمان و پەژارە کردووەتەوە.
ئێمە وەک ناوەندی فەرهەنگی-هونەریی ڤەژین، وێڕای دەربڕینی ناڕەزاییەتی بە نیسبەتی ئەو حوکمە ناڕەوایە، لە هەموو بەرپرسانی حکوومی و دادوەری لە پارێزگای سنە داواکارین بەو حوکمە ناڕەوایە بچنەوە و بە زووترین کات زەمینەی ئازادی هەمیشەیی ئەو چالاکوانە زمانی و فەرهەنگییە بخولقێنن.
بەرز و پیرۆز بێت ٢١ی فێورییە ڕۆژی جیهانیی زمانی دایکی.
ناوەندی فەرهەنگی -هونەریی ڤەژین
٢ی ڕەشەمەی ٢٧٢٠